>>>>نحوه ایجاد منحنی میزان ( Contour Line) از نقاط ارتفاعی در ArcGIS

نحوه ایجاد منحنی میزان ( Contour Line) از نقاط ارتفاعی در ArcGIS

نویسنده : |۱۳۹۶-۶-۷ ۰۰:۱۵:۴۶ +۰۰:۰۰ ۴م مرداد, ۱۳۹۴|ArcGIS, نرم افزارهای کاربردی|۳۴ دیدگاه

منحنی میزان (Contour Line)

   یکی از روشهای نشان دادن ارتفاع در نقشه ها، استفاده از خطوط هم ارتفاع یا همان منحنی میزان (Contour Line) است. میتوان گفت یکی از لایه های پرکاربرد نقشه های توپوگرافی لایه منحنی میزان است. درگذشته این لایه با استفاده از روشهای درونیابی و بصورت دستی تهیه می شد. پس از توسعه نرم افزارهای مختلف، همان الگوریتم پیاده سازی شد و امروزه شاهد این هستیم که اکثر نرم افزارهای Cad و GIS میتوانند بصورت کاملاً حرفه ای و با دقت مناسبی منحنی های میزان را تولید کنند.

نحوه ترسیم خطوط هم تراز یا Contour Line به روش دستی

نحوه ترسیم خطوط هم تراز یا Contour Line به روش دستی

   در روش دستی، ابتدا با استفاده از قوانین مشخص یک شبکه مثلثی مانند TIN ترسیم میکنند. این شبکه میتواند از قواعد موجود در ترسیم پلیگونهای تیسن تبعیت کند. سپس باتوجه به فاصله منحنی های میزان یا بعبارتی Contour Interval و ارتفاع نقاط موجود، روی هرکدام از خطوط این مثلث ها نقاطی را علامت گذاری میکنند. سپس با متصل کردن این نقاط به یکدیگر خطوط هم ارتفاع ایجاد میگردند.

  یک منحنی میزان درواقع مکان هندسی نقاطی بر روی نقشه است که دارای ارتفاع یکسانی هستند. پس بعبارت دیگر تمامی نقاط روی یک منحنی میزان ارتفاع ثابت و مشخصی دارند. منحنی میزان را هم میتوان بصورت یک لایه سه بعدی و هم بصورت یک لایه دوبعدی ذخیره نمود، با این شرط که در حالت دوبعدی، ارتفاع هر منحنی میزان داخل جدول اطلاعات توصیفی آن لایه ذخیره شده باشد.

منحنی میزان یا Contour Line درواقع مکان هندسی نقاطی بر روی نقشه است که دارای ارتفاع یکسانی هستند

منحنی میزان یا Contour Line درواقع مکان هندسی نقاطی بر روی نقشه است که دارای ارتفاع یکسانی هستند

   برای ایجاد منحنی میزان در ArcGIS میبایست یک لایه رستری که نمایانگر سطح زمین باشد به آن معرفی نمود. این لایه میتواند DEM منطقه بوده و به طرق مختلف تولید شده باشد. در اینجا فرض بر این است که فقط لایه نقاط ارتفاعی در دسترس ما قرار دارد. اگر لایه های ارتفاعی دیگری مانند آبریز، رودخانه، خط الراس و خط القعر داشتیم میتوانستیم DEM دقیقتری نیز تولید کنیم. اما اگر فقط نقطه ارتفاعی داشته باشیم میتوانیم ابتدا با استفاده از ابزارهای درونیابی، یک لایه رستری حاوی اطلاعات ارتفاعی منطقه ایجاد کنیم و سپس آن را به عنوان ورودی سطح ارتفاعی منطقه درنظر بگیریم.

برای ایجاد منحنی میزان میتوانید از DEM کل ایران که در مقیاسهای مختلف برای شما آماده کرده ایم استفاده نمائید:

دانلود DEM ایران در مقیاسهای کاربردی

   ویدئویی که برای شما درنظر گرفتیم تمامی مراحل کار را به همراه توضیحات تکمیلی ارائه میکند.
پس حتماً ویدئوی آموزشی این بخش را نیز ببینید :

پیشنهاد بعدی   شبکه نامنظم مثلثی (TIN) ، کاربردها و نحوه ایجاد آن در نرم‌افزار ArcGIS

درباره نویسنده :

کارشناس نقشه برداری و کارشناس ارشد سنجش از دور و سیستمهای اطلاعات مکانی. آشنا به زبانهای برنامه نویسی VB و VB.Net در نرم افزارهای مرتبط با GIS. مدرس دوره های مختلف مقدماتی و پیشرفته ArcGIS.

۳۴ Comments

  1. Kamran.gh ۱۳۹۷/۰۸/۱۶ در ۲:۱۵ ق.ظ - پاسخ دادن

    سلام ببخشید تو طبیعت جایی هست که دو تا منحنی تراز همو قطع کنند؟

    • حسن واعظی ۱۳۹۷/۰۸/۲۲ در ۷:۱۰ ق.ظ - پاسخ دادن

      سلام
      اگر بپذیریم که این اتفاق بیافتد یعنی در نقطه تلاقی دو منحنی برای یک نقطه دو ارتفاع متفاوت داریم. این موضوع امکان پذیر نیست.
      در ترانشه ها که شیب تند داریم، منحنی ها به هم نزدیک میشوند، اما از لحاظ ریاضی هیچوقت همدیگر را قطع نمیکنند. در اینحالت از نگاه کارتوگرافی خطوطی نزدیک به هم و غیرقابل تفکیک ایجاد میشود که مجبوریم برای نمایش شیب منطقه، منحنی آن بخش را پاک کرده و از نحوه نمایش جدیدی که نمایانگر ترانشه باشد استفاده کنیم.

  2. محمد ۱۳۹۷/۰۷/۱۴ در ۱۲:۳۸ ب.ظ - پاسخ دادن

    با سلام تفاوت تولید کانتور با دستور tinو idw چیست؟
    منظورم وقتی است که منحنی میزانها رو تولید میکنیم.
    ایا استفاده از دستور tin دقیقتر از idw گرفتن و سپس تولید منحنی میزان است؟

    • حسن واعظی ۱۳۹۷/۰۷/۱۵ در ۴:۵۴ ب.ظ - پاسخ دادن

      سلام
      در روش IDW میانگین وزن دار تهیه میشود و به همین دلیل تغییر ارتفاعهای ناگهانی نرم میشوند، اما در TIN میتوان تغییرات ناگهانی را نیز مدل نمود.
      اگر منطقه شما تپه ماهور است از IDW استفاده کنید. در غیر اینصورت اگر منطقه کوهستانی است و تغییرات ارتفاع زیادی دارید از TIN بهره ببرید.
      موفق باشید.

  3. مونا ۱۳۹۷/۰۴/۱۵ در ۷:۳۵ ب.ظ - پاسخ دادن

    سلام، سوالی از خدمتتون داشتم،
    این فایل ورودی که بر روی توضیحاتی رو دادید Spot_height-… چه نوع فایلی هستش؟
    آیا میشه این روش رو با فایل اکسلی که چاههای مشاهده ای داره انجام داد؟
    میشه با فایل اکسل هم اموزش بدین؟

    • حسن واعظی ۱۳۹۷/۰۴/۲۴ در ۴:۵۸ ب.ظ - پاسخ دادن

      سلام
      این فایل همان نقاط ارتفاعی است.
      اهمیتی ندارد که value موجود در جدول توصیفی نقاط شما ارتفاع باشد و یا عمق و یا پارامتر دیگری مثل میزان بارندگی. روال کار به همین صورت است.

  4. صادق یزدان پناه ۱۳۹۷/۰۱/۲۸ در ۸:۲۳ ب.ظ - پاسخ دادن

    سلام.
    اگر بخواهیم برای نقاط ارتفاعی یک محدوده ای در سطح نقشه تعریف کنیم که تمامی دم ها و منحنی میزان ها از آن محدوده بیرون نرود و آن محدوده را هم بصورت لایه شیپ فایل آورده باشیم باید به چه شکلی عمل کنیم.
    بعنوان مثال در ویدیوی شما در داخل سطح مربعی نقاط فرضا بخواهیم تنها در یک سطح مثلث تمامی منحنی میزان را نمایش بدهد و خارج از آن را نمایش ندهد.
    ممنون

    • حسن واعظی ۱۳۹۷/۰۱/۲۹ در ۲:۵۲ ب.ظ - پاسخ دادن

      سلام
      برای این کار کافی است پارامترهای موجود در Environments ابزار مربوطه (که پایین ابزار و در کنار دکمه Cancel قرار دارد) را به شکل تغییر دهید.
      در بخش Processing Extent و قسمت Extent لایه محدوده خود را وارد کنید. همچنین در بخش Raster Analysis و قسمت Mask نیز لایه محدوده را وارد کنید.
      حال ابزار را اجرا کنید و نتیجه را ببینید.
      موفق باشید.

  5. حسام ۱۳۹۶/۱۲/۲۶ در ۵:۴۵ ب.ظ - پاسخ دادن

    سلام
    واحد اعداد روی منحنی های میزان برای هر نقشه متفاوته ؟ یا همه بر حسب متر هستن؟

    • حسن واعظی ۱۳۹۶/۱۲/۲۶ در ۶:۳۲ ب.ظ - پاسخ دادن

      سلام
      این احتمال وجود دارد که منحنی های میزان روی نقشه نشان دهنده ارتفاع نباشند، که در اینحالت میبایست ببینید چه پارامتری را نشان میدهند. (مثل منحنی های هم بارش)
      اما اغلب منحنی میزان نشان دهنده ارتفاع است و در اینحالت واحد آن متر خواهد بود. البته اگر بخواهند غیر از این رفتار کنند معمولاً توضیحاتی را در بخش لژاند یا کنار نقشه مینویسند.

      • حسام ۱۳۹۶/۱۲/۲۶ در ۱۰:۱۳ ب.ظ

        سپاس فراوان

  6. مصطفی ۱۳۹۶/۱۱/۱۱ در ۷:۵۵ ب.ظ - پاسخ دادن

    سلام
    من حد فاصل دومنحنی میزان رو میخوام برش بزنم
    مثلا از ارتفاع 500 تا 1700
    و به یک شیپ فایل تبدیلش کنم تا بتونم نقشه رستری که دارم رو Clip کنم بین دو خط منحنی میزان
    لطف کنید بهم میگید از چه دستوری استفاده کنم

    • حسن واعظی ۱۳۹۶/۱۱/۱۳ در ۱۰:۳۶ ب.ظ - پاسخ دادن

      سلام
      اگر فایل DEM منطقه را دارید میتوانید ابتدا با استفاده از ابزار Reclassify ارتفاعهایی را که مدنظرتان هستند کلاسه بندی کرده و سپس با استفاده از ابزار Raster to Polygon پلیگونهای موردنیاز خود را بسازید.
      اگر هم فقط منحنی میزان دارید، ابتدا منحنی میزانهایی را که بسته نیستند، ویرایش کرده، بصورت یک پلیگون بسته درآورید و سپس از ابزار Feature to Polygon استفاده کنید. سپس هنگامی که در حالت Start Editing قرار دارید، پلیگونهایی را که در محدوده بین دو ارتفاع مدنظر شما قرار میگیرند به نوبت Select کرده و با ابزار Merge که در منوی Editor قرار دارد، آنها با یکدیگر یکپارچه کنید.

  7. رعنا ۱۳۹۶/۰۹/۰۲ در ۱:۵۸ ب.ظ - پاسخ دادن

    با سلام و خسته نباشید
    چطوری میتونیم فلش ها رو برای جهت جریان روی خطوط کنتور نشون بدیم

    • حسن واعظی ۱۳۹۶/۰۹/۰۶ در ۸:۰۷ ب.ظ - پاسخ دادن

      سلام. ممنون.
      اگر بخواهید جهت جریان را در عوارض خطی نمایش بدهید میتوانید نحوه نمایش لایه خطی خود را از نوع Cartographic Line Symbol انتخاب کرده و تنظیمات آن را کامل کنید.
      اگر نتوانستید میتوانید با بخش خدمات سایت تماس بگیرید.

  8. هوتن ۱۳۹۶/۰۵/۲۳ در ۹:۲۲ ق.ظ - پاسخ دادن

    آیا روشی هست که همین کار رو به صورت برعکس انجام بده، یعنی ما کانتور رو داریم و میخایم یه سری نقاط ارتفاعی به صورت تصادفی داشته باشیم.
    ( فرض کنید نقشه بردار نقاط ارتفاعیش رو گم کرده و از کانتوری که قبلا ساخته، میخواد یه سری نقاط ارتفاعی بازیابی کنه)

    • حسن واعظی ۱۳۹۶/۰۵/۲۳ در ۱:۴۰ ب.ظ - پاسخ دادن

      بله
      برای اینکه بخواهیم از منحنی میزان نقطه ارتفاعی استخراج کنیم، دقیق ترین کار این است که با استفاده از ابزار Feature Vertices to Point تمامی Vertexهای منحنی میزان های خود را به یک لایه نقطه ای تبدیل کنیم. در اینحالت دقت نقاط خوب است، اما تراکم نقاط زیاد مناسب نیست و کاملا مشخص می شود که شما از منحنی میزان استفاده کرده اید.
      اما راه حل دوم این است که با ابزارهایی مانند Topo to Raster از لایه منحنی میزان، یک DEM تهیه کنیم و سپس با استفاده از ابزار Raster to Point آن را به نقطه تبدیل کنیم. در اینحالت یک شبکه منظم نقاط پدید می آید که باز هم مشخص میکند که شما نقاط را بصورت محاسباتی ایجاد کرده اید. میتوانید بصورت دلخواه از این مجموعه نقاط، یکسری را جدا کنید، البته همانطور که مستحضرید، میبایست به خط الراس و خط القعر و نقاط قله و دره توجه داشته باشید و همانند وقتی که نقاط را با دوربین برداشت میکردید، اینجا هم نقاط بحرانی را برداشت نمائید.
      موفق باشید

  9. مهتاب ۱۳۹۶/۰۵/۱۰ در ۹:۲۵ ب.ظ - پاسخ دادن

    با سلام و خسته نباشید.
    ببخشید من می خوام نقشه تراز آب زیرزمینی رو رسم کنم . فایل اکسل چاه های مشاهده ای رو دارم ولی هر منطقه سطح آب و تراز سطح آب ماه های مختلف یک سال آبی رو داره و من نمی دونم کدوم ماه رو باید انتخاب کرد و یا آیا باید میانگین گرفت.
    این نقشه رو برای مدل gms که مربوط به پایان نامم هست نیاز دارم.
    اگه میشه بنده رو راهنمایی بفرمایید.

    • حسن واعظی ۱۳۹۶/۰۵/۱۱ در ۶:۵۰ ب.ظ - پاسخ دادن

      سلام
      پاسخ به سوال شما در این مقال نمی گنجد. بهتر است به کتاب مدل های ریاضی آبهای زیرزمینی (آموزش کاربردی مدل GMS7.1) نوشته مهندس مهران قدرتی و فاطمه برزگری که انتشارات سیمای دانش منتشر کرده است، مراجعه نمائید.
      این کتاب را میتوانید در این آدرس بصورت اینترنتی سفارش دهید.
      موفق باشید.

  10. هوتن ۱۳۹۶/۰۵/۰۴ در ۵:۰۶ ب.ظ - پاسخ دادن

    ممنون از آموزشتون
    من این کارها رو کردم و منحنی میزان توی ArcMap ساختم، حالا وقتی این رو Export to cad میکنم، فقط خطوط میاد توو Cad بدون هیچ Elevation
    چطوری میتونم منحنی میزان همراه با Elevation رو اکسپورت کنم توی کد؟؟

    • حسن واعظی ۱۳۹۶/۰۵/۰۴ در ۵:۲۵ ب.ظ - پاسخ دادن

      شما میتوانید ابتدا برای لایه منحنی میزان ارتفاع نقاط را label بزنید. سپس با راست کلیک کردن بر روی لایه و انتخاب گزینه Convert labels to Annotation آنها را به Annotation تبدیل کنید.
      در نهایت هم با استفاده از ابزار Export to CAD که در ArcToolbox قرار دارد هردو لایه منحنیمیزان و Annnotation را بعنوان ورودی ابزار معرفی کرده و یک فایل CAD بسازید.
      در این فایل CAD دو لایه با نام های متناظر این لایه ها ایجاد میشوند و میتوانید هر دو را یکجا ببینید.
      موفق باشید

      • هوتن ۱۳۹۶/۰۵/۱۰ در ۳:۰۷ ب.ظ

        ممنون از اینکه دانشتون رو در اختیار دیگران قرار می دهید

  11. پریسا ۱۳۹۶/۰۴/۱۵ در ۲:۲۵ ب.ظ - پاسخ دادن

    سلام ببخشید ویدیو برای من قابل مشاهده نیست.. از کجا میتونم تهیه اش کنم؟

    • حسن واعظی ۱۳۹۶/۰۴/۱۶ در ۱:۵۰ ق.ظ - پاسخ دادن

      سلام
      مشکل ویدئوی آموزشی حل شد. در بخش انتهایی همین مطلب میتوانید مشاهده نمائید.
      موفق باشید

  12. ثمین ۱۳۹۶/۰۳/۲۰ در ۱۰:۵۲ ق.ظ - پاسخ دادن

    سلام وقت بخیر
    من یک سری چاه را باید روی آبخوان نشون بدم که برای استفاده از کریجینگ برای درون یابی نیاز به ارتفاع چاه ها دارم برای بدست اوردن ارتفاع چه کاری باید انجام بدم؟
    برای روش شبکه بندی تیسن برای اینکه خطوط شبکه کل سطح آبخوان در بر بگیرد چطوری عمل کنم؟
    ممنون میشم اگر راهنمایی کنید.

    • مهران قدرتی ۱۳۹۶/۰۳/۲۰ در ۴:۲۲ ب.ظ - پاسخ دادن

      سلام.
      چاه های مشاهده ای یا چاه های پیزومتری علاوه بر ستون های x و y دارای ستون هایی به اسم عمق سطح آب و ارتفاع چاه (ارتفاع دهنه چاه در سطح زمین) هستند.
      اگر ارتفاع چاه را ندارید می توانید با داشتن لایه dem منطقه از ابزار arctoolbox.extraction. extract values to point استفاده کنید. با استفاده از این دستور به ازای هر نقطه از چاه ارتفاع متناظرش در ستونی به اسم raster value نوشته خواهد شد. از تفاضل ستون ارتفاع و عمق سطح آب تراز آب زیرزمینی بدست می آید. بعد از این مراحل می توانید از درونیابی ها استفاده کنید.
      برای جواب سوال دوم، موقع ایجاد و بکارگیری دستور تیسن در قسمت environment در قسمت extend لایه محدوده آبخوان را معرفی کنید. بدین ترتیب تیسن های ایجاد شده کل محدوده را پوشش خواهد داد. اگر فراتر از محدوده آبخوان را لازم نداشتین می تونید ار دستور clip استفاده کنید.
      موفق باشید.

      • ثمین ۱۳۹۶/۰۳/۲۲ در ۹:۴۹ ق.ظ

        سلام ممنونم لطف کردین.

  13. shaghayegh ۱۳۹۵/۰۹/۱۲ در ۲:۴۴ ب.ظ - پاسخ دادن

    سلام
    من نقشه توپوگرافی آبخوان نور-نوشهر رو باید تهیه کنم. آیا با دانلود DEM منطقه از سایت NASA ازطریق ArcGIS میتونم نقشه اش رو بگیرم؟
    اگر جوابتون مثبته لطفاً راهنمایی کنین که چطور میتونم این کار رو انجام بدم.

  14. majid ۱۳۹۵/۰۸/۱۳ در ۷:۵۳ ب.ظ - پاسخ دادن

    سلام.
    لطف میکنن اون نقشه ارتفاعی رو برامنم ارسال کنین…..

    • حسن واعظی ۱۳۹۵/۰۸/۱۳ در ۹:۰۲ ب.ظ - پاسخ دادن

      سلام
      داده هایی که در این ویدئو استفاده شده است، را نمیتوان به اشتراک گذاشت. اما شما میتوانید از هر داده نقطه ای دیگر برای این کار استفاده کنید.
      برای مثال میتوانید لایه DEM کل ایران را با استفاده از ابزار Raster to Point به یک لایه نقطه ای تبدیل کنید و از آن استفاده نمائید.
      موفق باشید

  15. reza ۱۳۹۵/۰۵/۱۵ در ۸:۵۹ ق.ظ - پاسخ دادن

    سلام . وقتتون بخیر
    من نقاط ارتفاعی رو دارم اما شما گفتید با این فقط نمیشه dem دقیقی ایجاد کرد و لازم است که لایه رودخانه یا آبراهه هم وجود داشته باشه ….
    من این لایه ها رو هم دارم …
    میشه بفرمایید با کمک این لایه ها چطوری میشه یک dem یا خطوط میزان ایجاد کرد..
    ممنونم

    • حسن واعظی ۱۳۹۵/۰۸/۱۳ در ۸:۲۸ ب.ظ - پاسخ دادن

      راههای مختلفی برای این کار وجود دارد ، اما یکی از راهها استفاده کردن از ابزار Topo to Raster است.

  16. صالح ۱۳۹۴/۱۰/۱۸ در ۱:۰۱ ب.ظ - پاسخ دادن

    با سلام
    نقاط ارتفاعی ایران و سایر کشور ها رو از کجا میشه دانلود و تهیه کرد ؟
    ممنون میشم لینک بدین و راهنمایی بکنین .

    • حسن واعظی ۱۳۹۴/۱۰/۱۸ در ۶:۰۷ ب.ظ - پاسخ دادن

      سلام
      شما میتوانید DEM ایران را از اینجا دانلود کنید.
      درخصوص ترفند بدست آوردن نقاط ارتفاعی، به زودی مطلبی را منتشر خواهیم نمود.

دیدگاه خود را اینجا ثبت کنید